Tegels eruit, groen erin: twee tegelruilacties op 19 september

Geschreven door

Heb jij nog tegels in je tuin die plaats kunnen maken voor groen? Op zaterdag 19 september kun je in de gemeenten Woudenberg en Utrechtse Heuvelrug je tegels gratis inruilen voor planten. Met deze tegelruilacties maken we samen de tuinen op en rond de Utrechtse Heuvelrug groener, koeler en beter bestand tegen extreem weer.

Minder tegels en meer planten zorgen voor verkoeling op warme dagen, helpen regenwater beter op te vangen en bieden voedsel en beschutting aan insecten, vogels en andere dieren. De planten die worden uitgedeeld passen bovendien bij de natuur van de Utrechtse Heuvelrug.

Tegelruilactie in gemeente Woudenberg

Inwoners van de gemeente Woudenberg kunnen op zaterdag 19 september van 10.00 tot 14.00 uur terecht bij het Cultuurhuis Woudenberg, Dorpsstraat 40.

Lever maximaal drie tuintegels in en ontvang voor iedere tegel één gratis Heuvelrugtuinplant. Je kunt dus maximaal drie planten krijgen. De actie is gratis en aanmelden is niet nodig.

Praktisch:

  • Zaterdag 19 september, 10.00 – 14.00 uur
  • Voor alle inwoners van de gemeente Woudenberg
  • Locatie: Cultuurhuis Woudenberg, Dorpsstraat 40
  • Maximaal drie tegels inleveren en drie planten ontvangen
  • Gratis, aanmelden is niet nodig

Zolang de planten niet op zijn, kun je na de actie bovendien nog tot twee weken terecht bij Welkoop Woudenberg om je tegels in te ruilen voor planten. Let op: op = op!

Geef Groen Door in gemeente Utrechtse Heuvelrug

Ook in de gemeente Utrechtse Heuvelrug kun je op 19 september tegels inruilen voor gratis planten. De gemeente organiseert samen met Heuvelrugtuinen de tegelwipactie ‘Geef Groen Door’.

Kom tussen 14.00 en 16.00 uur naar één van de drie kraampjes in Doorn, Maarn of Leersum en lever één tot maximaal zes tegels uit je tuin in. Voor iedere tegel ontvang je een gratis plant. Bovendien krijg je maximaal één extra plant om cadeau te geven aan een buur. Zo geef je niet alleen groen, maar ook de vergroening door!

Je vindt de kraampjes op:

  • Doorn: Kampweg, parkeerplaats bij Buut
  • Maarn: 5 Mei-Plein
  • Leersum: Kerkplein

De actie is gratis en aanmelden is niet nodig. Neem vooral je buur mee!

Een groene tuin hoeft niet ingewikkeld te zijn

Misschien zie je er tegenop om tegels uit je tuin te halen. Maar tegels wippen en vervangen door groen hoeft helemaal geen grote klus te zijn. Je kunt klein beginnen: haal een paar tegels eruit, maak de grond klaar en plant er iets moois voor terug. Eenmaal geplant vragen veel planten bovendien weinig onderhoud.

Wil je weten hoe je zelf aan de slag kunt? Milieu Centraal heeft een handig stappenplan voor het vervangen van tegels door groen.

Heb jij nog een stukje tuin dat je altijd al wilde vergroenen? Doe dan mee aan één van de tegelruilacties op 19 september! Onze vrijwilligers denken graag met je mee als je nog twijfelt over hoe of waar je wilt vergroenen.

Ook handig: de tegeltaxi in gemeente Utrechtse Heuvelrug

Heb je grotere plannen en komen er flink wat tegels uit je tuin? De gemeente Utrechtse Heuvelrug heeft ook een gratis tegeltaxi. Daarmee kun je je tegels bij je thuis laten ophalen. Kijk voor meer informatie op www.heuvelrug.nl/tegelwippen.

Over Heuvelrugtuinen

Een Heuvelrugtuin bestaat voor minimaal 60% uit groen, wordt gifvrij onderhouden en biedt voedsel en schuilplekken voor vogels, insecten en andere dieren. Door te kiezen voor inheemse planten en slim om te gaan met water, draag je bij aan een gezonde en klimaatbestendige leefomgeving.

De tegelruilacties worden georganiseerd vanuit het initiatief Heuvelrugtuinen, samen met de gemeente Woudenberg en de gemeente Utrechtse Heuvelrug. Heuvelrugtuinen is een initiatief van Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug, de Natuur en Milieufederatie Utrecht en IVN Natuureducatie.

Meer weten over Heuvelrugtuinen? Kijk op www.jouwheuvelrugtuin.nl.

Terugblik: Open Heuvelrugtuinen Route 2026

Geschreven door

Afgelopen zaterdag 27 juni vond de Open Heuvelrugtuinen Route van dit jaar plaats. Met ruim 900 aanmeldingen en een uitzonderlijk warme dag zal deze editie niet snel vergeten worden. Net als voorgaande jaren openden enthousiaste tuinliefhebbers hun hekjes en poorten, deze keer in de gemeenten Utrechtse Heuvelrug, Zeist en Rhenen. In de gemeente Soest kon de route vanwege de hitte helaas niet doorgaan.

Uitzonderlijk weer

Door het warme weer was het programma dit jaar net even wat anders. De eerste tuin was al vanaf 07:30 uur te bezoeken en sommige tuinen sloten eerder. Toch waren bezoekers meer dan welkom in de prachtige tuinen, die door het vele groen vrij koel bleven. Ondanks de hitte was het enthousiasme groot: bezoekers namen de tijd, zochten de schaduw op en raakten in gesprek met de tuiniers onder het genot van een ijsje of stuk watermeloen.

 

De hittegolf liet intussen zien hoe hard we groene tuinen nodig hebben. Ze bieden verkoeling, fungeren als schuilplek en zijn een buffer tegen droogte en wateroverlast. Dat thema klonk overal door: naast biodiversiteit en vergroening werd er volop gesproken over slim omgaan met hitte en droogte. Tuineigenaren deelden concrete voorbeelden, van schaduwplekken door bomen en struiken tot wateropvang via poeltjes, en er werden rondleidingen gegeven over stapelmuurtjes en slimme afkoppelsystemen.

Voor het eerst in Zeist en Rhenen

De gemeenten Zeist en Rhenen deden dit jaar voor het eerst mee. In Zeist werden in de tuinen ook soorten geteld als onderdeel van Heel Zeist Telt Mee: een initiatief waarbij de hele maand juni plant- en diersoorten in kaart worden gebracht. Sommige deelnemers trokken tijdens de route nog een mooie eindsprint met hun waarnemingen.

In Zeist stelden ook veel openbare tuinen zich open, opgericht door vrijwilligersorganisaties en buurtbewoners. Een van die voorbeelden is het Griftbosje, waar kinderen in de koelte en schaduw kunnen rondrennen. De speelse en educatieve waterpomp met dammetjes is voor veel kinderen dus een verfrissende verrassing.

In de gemeente Rhenen stelden tuineigenaren uit Elst, Achterberg en Rhenen hun tuinen open voor publiek. In Rhenen werd buurttuin RibeRoza officieel geopend door de burgemeester Géran Kaai. In deze buurttuin is in een korte tijd een groene oase gecreëerd door bewoners uit de buurt. Bijzonder aan deze tuin is dat je er niet alleen kunt genieten van de mooie planten en bloemen, maar dat deze tuin ook zorgt voor verbinding in de buurt. Op een vaste dag wordt hier door buurtbewoners koffie gedronken.

 

Meer dan mooi

Heuvelrugtuinen zijn meer dan mooi om naar te kijken. Het zijn plekken waar ruimte ontstaat voor de natuur, waar dieren kunnen schuilen en slimme oplossingen worden bedacht voor hitte, droogte, wateropvang en wateroverlast. Openbare tuinen zijn daarnaast ontmoetingsplekken en versterken het gevoel van saamhorigheid in de buurt. De Open Heuvelrugtuinen Route is er dan ook niet alleen om te inspireren, maar ook om te ontmoeten, te verbinden en kennis met elkaar te delen. Dat is dit jaar opnieuw goed gelukt.

Samen mogelijk gemaakt

De geslaagde dag werd opnieuw mogelijk gemaakt door de inzet van vrijwilligers, bewoners en betrokken organisaties. Dankzij hun enthousiasme en gastvrijheid konden bezoekers genieten van een inspirerende dag, zonder zich al te veel zorgen te maken over de hitte. Veel tuineigenaren zorgen bovendien voor fris water en zelfs koude ijsjes! Zonder de inzet en het enthousiasme van de vrijwilligers was een dag zoals deze niet mogelijk geweest.

De geslaagde dag werd mogelijk gemaakt door de inzet van vrijwilligers, bewoners en betrokken organisaties. Dankzij hun enthousiasme en gastvrijheid, en het nodige fris water en koude ijsjes, konden bezoekers genieten van een inspirerende dag, ondanks de hitte.

Op naar volgend jaar

Met ruim 900 aanmeldingen en een grote opkomst kan deze editie met recht een succes genoemd worden. De combinatie van inspirerende tuinen, betrokken deelnemers en een zonnige (al dan niet tropische) dag maakte het tot een onvergetelijke ervaring.

Wie weet openen er volgend jaar nóg meer tuinen hun deuren. Hopelijk met iets minder hitte, maar met net zoveel enthousiasme.

 

Theatercollege 29 juni: ‘Wilde buren – van Heuvelrug tot Achtertuin’ 

Geschreven door

Hoe rijk is de natuur eigenlijk in jouw eigen omgeving? Tijdens een inspirerend theatercollege nemen experts en natuurliefhebbers bezoekers mee in de verrassend soortenrijke wereld van de natuur dichtbij. Van wildlife monitoring op de Utrechtse Heuvelrug tot een soortensafari in de eigen buurt: deze avond staat volledig in het teken van biodiversiteit, ontdekking en verwondering.

Praktische informatie
Locatie: Theater Figi, Zeist
Datum: Maandag 29 juni 2026
Tijd: 19.30 – 21.30 uur
Kaarten: €7,50 per persoon, te bestellen via: Wilde Buren Van Heuvelrug Tot Achtertuin | Figi

Het programma en de sprekers

Onder begeleiding van burgemeester Joyce Langenacker van Zeist krijgen bezoekers een kijkje achter de schermen van natuuronderzoek. Onderzoeker Laurens Dijkhuis vertelt over wildlife monitoring en hij neemt bezoekers mee in het verhaal van dieren die leven in een landschap dat ze samen met mensen delen.  

Vervolgens neemt natuurfotograaf en soortenkenner Luc Hoogenstein het publiek mee op tuinsafari. Aan de hand van inspirerende voorbeelden laat hij zien hoeveel bijzondere soorten er dicht bij huis te ontdekken zijn en hoe soortenrijke (Heuvelrug)tuinen een belangrijke bijdrage leveren aan biodiversiteit. 

Bekendmaking winnaar Soorten Challenge 2026 

Het theatercollege vormt tevens de feestelijke afsluiting van de Soorten Challenge 2026 van Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug. Een van de hoogtepunten van de avond is de bekendmaking van de winnaar van de award voor de ‘Meest biodiverse gemeente van Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug 2026’. Welke gemeente wist de meeste soorten te registreren en mag zich een jaar lang de meest biodiverse gemeente van het nationaal park noemen? 

Daarnaast vindt tijdens de avond de overdracht van het beschermheerschap van Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug plaats. 

Afsluiting met borrel 

Na een avond vol inspirerende verhalen, nieuwe inzichten en bijzondere natuurontdekkingen wordt gezamenlijk teruggeblikt tijdens een gezellige borrel in de foyer. Bezoekers krijgen hier de gelegenheid om na te praten, nieuwe contacten te leggen en samen te proosten op de rijkdom van de natuur in de eigen leefomgeving. 

Actie tuincentra: Scoor op 2 & 3 mei drie wilde en inheemse planten voor slechts €10!

Geschreven door

Op zaterdag 2 en zondag 3 mei organiseren we samen met kwekerij Griffioen en deelnemende tuincentra een mooie kortingsactie op het Wild & Inheemse assortiment. Dat weekend koop je drie inheemse planten voor slechts €10. 

Inheemse planten zijn onmisbaar in jouw Heuvelrugtuin Ze passen perfect bij de omgeving van het Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug, zijn beter bestand tegen plagen en trekken bijen, vlinders en vogels aan. 

Een Heuvelrugtuin bestaat voor minimaal 60% uit groen, waarvan minimaal vijf planten en/of bomen inheems zijn. Met deze actie leg je dus eenvoudig de basis voor jouw Heuvelrugtuin of breid je hem verder uit. 

Deelnemende tuincentra 

  • Tuincentrum ’t Vaarderhoogt – Soestt
  • Tuincentrum Merkens – Langbroek 
  • Tuincentrum & Hoveniersbedrijf De Driesprong – Ede 
  • Tuincentrum van Ee – Zeist 
  • Tuincentrum De Schouw – Houten 
  • Welkoop – Woudenberg 
  • Tuincentrum Hartogsveld – Amersfoort 
  • De Wildernis – Veenendaal en Achterberg 

Let op: op = op. 

Bewoners Rhenen vergroenen voortuinen tijdens gezamenlijke actie

Geschreven door

Op zaterdag 28 maart gingen bewoners van de Prunuslaan, Esdoornlaan en het laatste stuk van de Eikenlaan in Rhenen samen aan de slag om hun voortuin te vergroenen. Tijdens de ‘Vergroen je voortuin’-actie ontvingen zo’n 40 huurders van woningcorporatie Rhenam Wonen een gratis plantenpakket om tegels te vervangen door groen. De actie is een samenwerking tussen het project Heuvelrugtuinen, Rhenam Wonen en de gemeente Rhenen.

Bewoners konden kiezen tussen twee plantenpakketten voor hun tuin, speciaal samengesteld met soorten die aantrekkelijk zijn voor bijen, vlinders en vogels. De planten zijn niet alleen goed voor de biodiversiteit, maar ook makkelijk te onderhouden en geschikt voor de omstandigheden in deze omgeving. Wethouder Bert Fintelman benadrukt het belang van dit soort initiatieven: “Door samen te vergroenen maken we onze wijken niet alleen mooier, maar ook beter bestand tegen hitte en hevige regenval. Dit soort initiatieven laten zien hoe bewoners zelf een belangrijke bijdrage kunnen leveren aan een duurzame en leefbare omgeving.”

Gezellig en verbindend

Tijdens de actieochtend hielpen medewerkers van Rhenam Wonen, vrijwilligers en buurtbewoners elkaar met het verwijderen van tegels en het planten van het groen. Er was gereedschap aanwezig en het tuinafval werd meteen afgevoerd. Met koffie, thee en iets lekkers werd het bovendien een gezellige en verbindende ochtend in de buurt. Wieke van Veldhuizen, directeur-bestuurder van Rhenam Wonen: “Je ziet bewoners hier echt samen de schouders eronder zetten en elkaar helpen waar nodig. Dat maakt de straat direct groener én gezelliger. Als Rhenam ondersteunen we dat graag, als mooi voorbeeld van hoe je samen je buurt verbetert.”

Tuin klaar voor de toekomst

Met het vervangen van tegels door planten maken bewoners hun tuin niet alleen mooier, maar ook klimaatbestendiger. Groen zorgt voor verkoeling op warme dagen, helpt bij het opvangen van regenwater en draagt bij aan een prettige leefomgeving voor mens en dier. Een bewoner vertelt: “Het zijn heel mooie planten. Paars en roze zijn ook echt mijn kleuren, dus daar ben ik heel blij mee. Het is een goed georganiseerde actie en wij pakken nu ook gelijk de rest van de voortuin aan. Dan ziet het er straks weer netjes uit.”

De plantenpakketten werden geleverd door Dependens. Meer informatie over het vergroenen van je tuin vind je op www.jouwheuvelrugtuin.nl.

Heuvelrugtuinen is een initiatief van Nationaal Park Utrecht Heuvelrug, Natuur en Milieufederatie Utrecht en IVN Natuureducatie.

Netwerkbijeenkomst Heuvelrugtuinen & excursie in de Kaapse Bossen (16 april)

Geschreven door

Wanneer: Donderdag 16 april van 15:00 tot 17:00 uur
Waar: Het Wapen van Sandenburg, Sandenburgerlaan 2 – 3971 ME Doorn
Voor wie: Lokale groepen, bewonersinitiatieven en gemeenteambtenaren

Op donderdag 16 april organiseren we een Heuvelrugtuinen netwerkbijeenkomst. Een mooie gelegenheid om elkaar weer te ontmoeten, inspiratie op te doen en samen vooruit te kijken naar het nieuwe jaar.

Tijdens deze bijeenkomst praten we je bij over de plannen voor 2026, delen we ideeën en gaan we samen naar buiten voor een inspirerende excursie door de Kaapse Bossen.

AANMELDEN

Dit staat er op het programma:

  • Inloop met koffie en thee én appeltaart
  • Presentatie van de plannen voor Heuvelrugtuinen 2026
  • Excursie door de Kaapse Bossen
  • Afsluiting met een borrel en gezellig netwerkmoment

De bijeenkomst vindt plaats bij Het Wapen van Sandenburg in Doorn. We trekken ook even het bos in, dus trek vooral wandelschoenen aan.

Over de excursie

Samen met boswachter Rik van Holland van Natuurmonumenten verkennen we de Kaapse Bossen. We gaan kijken naar de natuur in het Nationaal Park en het belang en de verbinding ervan met de tuinen op de Utrechtse Heuvelrug.

Project Heuvelrugtuinen

Het project Heuvelrugtuinen groeit nog steeds dankzij de inzet van bewonersinitiatieven, lokale groepen en gemeenten. Samen maken we steeds meer tuinen groener, biodiverser en klimaatvriendelijker.

We hopen je op 16 april te zien! Ken je iemand die betrokken is bij een lokaal initiatief of geïnteresseerd is in Heuvelrugtuinen? Stuur deze uitnodiging gerust door.

Open jouw tuin tijdens de Open Heuvelrugtuinen Route en inspireer anderen!

Geschreven door

Na het succes van voorgaande jaren organiseren we op zaterdag 27 juni opnieuw de Open Heuvelrugtuinen Route! Die dag kun je een kijkje nemen in inspirerende, groene tuinen op en rond de Utrechtse Heuvelrug. 

Nieuw dit jaar: voor het eerst doen ook tuinen in gemeente Zeist en Rhenen mee! Naast tuinen in Utrechtse Heuvelrug en Soest hopen we daar dus ook mooie groene plekken te laten zien. 

  • Wanneer: Zaterdag 27 juni 2026, van 11.00 – 16.00 uur
  • Waar: Dorpen in de gemeenten Utrechtse Heuvelrug, Soest, Zeist en Rhenen

Meer informatie

Vind je het leuk om te tuinieren en je liefde voor planten met anderen te delen? Ben je trots dat er planten in je tuin staan die vlinders en bijen aantrekken? Of wil je laten zien hoe je regenwater opvangt, bijvoorbeeld in een vijver of regenton? We nodigen jou van harte uit om je tuin open te stellen!

Het maakt niet uit of je tuin groot of klein is, je al jarenlang een biodivers paradijsje hebt of dat je net de eerste stappen naar een groenere tuin hebt gezet. Het doel van de Open Heuvelrugtuinen Route is om te inspireren, van elkaar te horen hoe je een natuurlijke tuin kunt realiseren en welke keuzes je daarin maakt. Bekijk voor meer inspiratie de terugblik van vorig jaar.

Meld hier je tuin aan

Aanmelden en vragen

Meld je aan via de knop hierboven. Liefst al in maart en uiterlijk vóór 30 april. Heb je eerst nog vragen? Neem dan contact op met Alies van den Berg via a.vanden.berg@nmu.nl.

Waarom deze route?

  • Om elkaar te inspireren
  • Om de biodiversiteit en waterhuishouding in jouw buurt te helpen
  • Om andere enthousiaste tuiniers te ontmoeten en ervaringen uit te wisselen
  • Om het Nationaal Park te laten groeien en bloeien
  • Om het aantal Heuvelrugtuinen te laten groeien, www.jouwheuvelrugtuin.nl

Helpers

Lijkt het je leuk om te helpen met de organisatie van de Open Heuvelrugtuinen Route? Of wil je hand- en spandiensten verlenen rond de dag zelf? Meld je dan aan bij Alies van den Berg via a.vanden.berg@nmu.nl.

Nodig buren, vrienden en familie uit!

Heb je geïnteresseerde buurtgenoten, vrienden of familie? Zij kunnen zich HIER aanmelden als bezoeker.

Wat is een Heuvelrugtuin?
Een Heuvelrugtuin is een stukje Nationaal Park in je eigen tuin. Een Heuvelrugtuin bestaat voor minstens 60% uit groen, er wordt gifvrij getuinierd, biedt beschutting voor vogels en insecten en je vindt er planten die passen in de omgeving van het Nationaal Park. Kijk hier voor meer info over een Heuvelrugtuin.

Het project Heuvelrugtuinen is een initiatief van Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug, Natuur en Milieufederatie Utrecht en IVN Natuureducatie.

 

Gratis webinar: Vogels op de Utrechtse Heuvelrug – woensdag 25 februari 2026

Geschreven door

Wil jij van jouw tuin een écht thuis maken voor vogels? Op woensdagavond 25 februari 2026 organiseert Heuvelrugtuinen het gratis webinar ‘Vogels op de Utrechtse Heuvelrug’, in samenwerking met Vogelbescherming Nederland. Het wordt een avond met een bevlogen verhaal!

Meld je aan

Vogels gebruiken tuinen als plek om te eten, te schuilen en nestjes te maken. Tijdens dit interactieve webinar (20.00–21.30 uur) vertelt Timo Roeke je over de vogels in onze regio en leer je hoe je jouw tuin aantrekkelijk voor hen maakt. Ook krijg je tips zoals hoe je vogels helpt bij kou, warmte en schaarste en wanneer bijvoeren zinvol is. Daarnaast ontdek je welke struiken en bomen favoriet zijn bij vogels en geschikt zijn voor jouw tuin. Verder hoor je leuke weetjes, bijvoorbeeld over hoe je nestkastje optimaal wordt gebruikt. Zo geniet je straks, in elk seizoen, nóg meer van vogels in je tuin.

Na deze avond weet je:

  • Hoe de vogels op en rond de Utrechtse Heuvelrug leven en welke bomen en struiken je nú voor ze kunt planten.
  • Praktische tips over nestkastjes, bijvoeren en wat je kunt doen voor vogels bij kou of juist warmte.
  • De vogelsoorten die in onze regio voorkomen, welke daarvan het moeilijk hebben en wat je in je tuin kunt doen om ze te helpen.

Wanneer: woensdag 25 februari 2026
Tijd: 20.00–21.30 uur
Kosten: gratis

Na dit webinar weet je precies hoe je van je tuin een écht thuis voor vogels maakt, zodat je dit voorjaar al volop kunt genieten van vogelbezoek in je tuin.

Meld je snel aan en help de vogels!

Graag tot dan!

Heuvelrugtuinen is een initiatief van Nationaal Park Utrecht Heuvelrug, Natuur en Milieufederatie Utrecht en IVN Natuureducatie.

Plantdag Heuvelrug-voorbeeldtuin de Planetentuin in De Bilt groot succes!

Geschreven door

Op zaterdag 29 november is er in de Bilt de tweede openbare Heuvelrug-voorbeeldtuin aangelegd. En dat was niet zomaar een voorbeeldtuin, maar een hele grote.

Hiervoor hebben meer dan 25 bewoners oude kleren aangetrokken en hun handen vies gemaakt, om te helpen bij het aanplanten en zaaien van inheemse soorten. Dit zijn soorten die ook op de Utrechtse Heuvelrug aanwezig zijn. Zo zorgen we dat het Nationaal Park ook terug te zien is in onze steden en dorpen, en bieden we de natuur wat meer ruimte.

Er gingen afgelopen zaterdag meerdere mensen aan de slag onder begeleiding van lokale hovenier Rob van der Steen. Daarbij werd er, naast een gezellige kom soep, vooral hard gewerkt op het Zonneplein in de Bilt. Met mensen van jong en oud werd er aangeplant, gezaaid, gegraven en geharkt. Daarbij heeft burgemeester Haverkamp de eerste struik in de grond mogen zetten, en werd er voor het verdere werk goed doorgepakt door de bewoners zelf. Ook werd de regenpijp van de lokale kerk afgekoppeld en verbonden aan de aangelegde wadi. Indien mogelijk wordt ook de regenpijp van het aangrenzende flatgebouw ontkoppeld en naar de Planetentuin geleid.

Met het aanplanten van deze voorbeeldtuin zien mensen hoe mooi een wilde tuin kan zijn, wat het doet voor de natuur, en welke stappen zij zelf kunnen nemen om de natuur hun tuin binnen te halen.

Rupsen in de tuin van Sjoerd: een feestje voor jong én oud!

Geschreven door

Heuvelrugtuinvrijwilliger Sjoerd heeft zelf een zwak voor wilde bijen, maar in zijn tuin zijn het de vlinders die zijn kinderen het meest enthousiast maken. Om ze te blijven betrekken bij alles wat er vliegt en kruipt, probeert hij vlinders naar zijn tuin te lokken. Niet door massaal vlinderstruiken te planten, maar juist door te zorgen voor waardplanten: planten waar rupsen afhankelijk van zijn.

Het resultaat mag er zijn: de afgelopen jaren zag Sjoerd tientallen rupsen van onder andere witjes, kolibrievlinders, gehakkelde aurelia’s, atalanta’s, bont zandoogjes, sint-jacobsvlinders, tweekleurige uilen, koninginnepages en zelfs het zeldzame vlasbekuiltje en de helmkruidvlinder!

Veel van deze rupsen krijgen tijdelijk een plekje in zijn rupsenkast: een kastje met gaas en plexiglas waarin hij de rupsen verzamelt en, afhankelijk van hun soort, vrijlaat voor of na de popfase. Zo kunnen ze veilig uitgroeien tot vlinder.

Wist je dat…?

De meeste planten in Sjoerds tuin zijn waardplanten voor een beperkt aantal vlindersoorten. Maar één plant is een echte alleskunner: de brandnetel. Hier vond hij rupsen van atalanta, gehakkelde aurelia, landkaartje, donker brandnetelkapje, gamma-uil, gele tijger, witte tijger, bruine snuituil, volgeling en kleine beer. Ook kleinere vlindersoorten zoals de brandnetelbladroller en de bonte brandnetelmot voelen zich er thuis.

Om brandnetels onder controle te houden, staan ze bij hem in een paar potten in rustigere hoekjes van de tuin. Zo genieten de rupsen van hun favoriete plant, zonder dat de hele tuin wordt overgenomen.

Tip van Sjoerd: staar je niet blind op de meest bloeiende, exotische planten. Kies juist voor diversiteit en inheemse planten: zo maak je van je tuin een paradijs voor vlinders, rupsen én andere insecten.

En goed nieuws: het najaar is het perfecte moment om dit soort planten in je tuin te zetten. Ze slaan dan beter aan én je helpt rupsen nu alvast aan hun voedsel voor volgend jaar!